16-12-07

Bob Van Laerhoven, De wraak van Baudelaire.

laerhoven_baudelaireParijs, 1870. Terwijl de Pruisen oprukken naar Parijs en het Franse leger de ene nederlaag na de andere lijdt, heerst er anarchie in de hoofdstad. De arbeiders creperen van de honger, de adel gaat zich te buiten aan allerlei exuberante feestjes en een moordenaar doodt op eigenzinnige en buitenissige wijze een aantal mensen die op een of andere manier in aanvaring zijn gekomen met de overleden schrijver Charles Baudelaire. Bij ieder lijkt vindt de politie een briefje met enkele verzen uit Les fleurs du mal. Commissaris Lefèvre en zijn assistent Bouveroux, oudgedienden van de oorlog in Algerije, en mannen die van geen kleintje vervaard zijn, krijgen het zwaar te verduren in hun zoektocht naar de dader van deze rituele moorden. Is er verband met een samenzwering tegen keizer Napoleon III? Zullen de arbeiders een gewapende opstand plegen? En zullen ze morgen nog iets te eten vinden? Tegen die achtergrond duiken Lefèvre en Bouveroux in de Parijse onderwereld.

Ik kijk met gemengde gevoelens terug op dit boek. Positief vond ik de evocatie van de verwarrende tijd van de Frans-Pruissische oorlog, waarin alle normen en regels overboord werden gegooid. Van Laerhoven reconstrueert deze periode op overtuigende wijze; hij heeft zijn research duidelijk grondig gedaan. Minder gelukkig vond ik dan weer het eerder gratuite optreden van historische figuren zoals Toulouse Lautrec. Ook hield ik niet zo van de montagetechniek van Van Laerhoven. Een groot deel van het mysterie wordt weggegeven in een "gevonden" dagboek, dat eerst door Lefèvre en dan door Bouveroux wordt gelezen. Dat haalt de spanning uit het verhaal. Verder laat Van Laerhoven de personages toekomstvoorspellingen doen over de huidige tijd. Dat is erg ongeloofwaardig en verstoort de relatie die we met de personages opbouwen. Mijn grootste bezwaar tegen dit boek is evenwel het gebruik van een extreem marginaal hoofdpersonage. Van Laerhoven haalt de goed opgebouwde sfeer onderuit door een element van grand guignol te introduceren, een personage dat we kunnen klasseren als een freak. Ik wil aannemen dat in oorlogstijd de meest bizarre figuren komen bovendrijven. Maar wanneer we als lezer een schrijver volgen in zijn verzonnen wereld, dan is er altijd een grens. Naar mijn smaak is Van Laerhoven die grens overgestoken; ik kan hem daar niet meer volgen. Je zou kunnen argumenteren dat dit allemaal thuishoort in de decadente sfeer van de tijd en de mentaliteit van Baudelaire, maar bij mij komt het eerder over als een poging om te shockeren. Tenslotte is er de schrijfstijl van Van Laerhoven, die niet altijd vrij is van clichés en gratuite mededelingen. Een voorbeeld. De wandelstok van de commissaris is bekroond met een leeuwenhoofd en heeft al menige schedel verbrijzeld. Wat moeten we daar uit afleiden? Dat het de commissaris vrijstond om buitengerechtelijke moorden te plegen, en dit bij herhaling? Of nog: "Ten tweede hebben we op de tombe een serpent aangetroffen dat zich tegen arrestatie verzette ...". Gaat het hier nu om een slang of een vrouw? En als het een slang is, hoe kan die zich dan tegen arrestatie verzetten? Dit soort zinnen waren beter geschrapt of herschreven. Samengevat, een verdienstelijk boek met veel eros en veel thanatos, maar niet vrij van schoonheidsfoutjes.

Bob Van Laerhoven, De wraak van Baudelaire. Houtekiet, Antwerpen/Amsterdam, 2007. 266 blz. Hercule Poirotprijs 2007.

13:38 Gepost door Marko Ramius in Algemeen | Permalink | Commentaren (1) |  Facebook |

Commentaren

onterecht! Ik heb nu pas het boek gelezen. Te veel andere boeken en te weinig (lees)tijd zorgden er voor dat deze Bob nu pas uit de kast kwam. Het was al bij al een teleurstelling. Niet dat het verhaal geen potentieel had, verre van, maar er komen te veel tierelantijntjes bij naar mijn smaak.
De beschrijving van het Parijs van 1870 is best wel goed maar de personages zijn allemaal een beetje té. Ik wil best geloven dat een commisaris van politie in die tijd behoorlijk wat freaks tegenkwam maar hier gaat het er allemaal te veel over.
Het idee om moorden te laten plegen met een verwijzing naar een dichtbundel of een andere tekst is trouwens niet nieuw. Denk aan de film 'seven' maar hier is het gegeven wel origineel in die zin dat Van Laerhoven de moorden doet plegen door Baudelaires dochter.
Jammer is wel dat je al, voor dat je aan pagina 120 bent, de plot hebt aangereikt gekregen.
Van Laerhoven heeft een goed idee versmacht in een teveel aan personages en zijsprongetjes. De gom een beetje meer gebruiken was dit boek zeker ten goede gekomen. Niettemin is het leuke strandlectuur maar meer ook niet.

Gepost door: marianne | 28-06-08

De commentaren zijn gesloten.