20-12-07

Michel Krielaars en Hans Driessen, Ooggetuigen van de Russische geschiedenis.

Driessen-OoggetuigenvandeRussischegeschiedenisIn dit boek hebben de historicus Michel Krielaars en de slavist Hans Driessen 116 teksten over de Russchische geschiedenis verzameld. De oudste tekst dateert uit de elfde eeuw en is een oogetuige verslag van de herbegrafenis van abt Feodosi, geschreven door een anonieme monnik. De jongste tekst, uit 2006, is van de hand van Coen van Zwol, correspondent van NRC Handelsblad en gaat over de bizarre Russische gewoonte om op het feest van de doop van Christus in de Jordaan bij -30° een bad te gaan nemen in een wak in een meer of een rivier. Tussen deze twee chronologische uitersten vinden we teksten die geschreven zijn door tsaren (Peter De Grote, Catharina II of Nicolaas II), door edelen, gezanten, reizigers, schrijvers, partijleiders, of gewone mensen. De onderwerpen zijn al even divers: de beschrijving van een pogrom, de moord op enkele tsaren, een censor die gearresteerd wordt omdat de patriarch verbolgen is over een gepubliceerde tekst, de belegering van Sebastopol of Leningrad, de Peterburgse brandweer, een huiszoeking door de geheime politie of een bezoek aan de dichteres Anna Achmatova.

Dit is een mooie verzameling historische teksten. Historici noemen dit primaire bronnen: verslagen van mensen die bij de gebeurtenissen zelf aanwezig waren. De teksten bestrijken meer dan 900 jaar, maar het zal niet verbazen dat meer dan de helft van het boek de periode sinds de troonsbestijging van tsaar Nicolaas II (1894) beslaat. Alle teksten zijn voorzien van een korte inleiding, die toelaat het fragment te situeren. Aan het eind van het boek is er een overzicht van de gebruikte bronnen, vaak artikels uit wetenschappelijke tijdschriften. Teksten dus die een gewone lezer niet vaak onder ogen krijgt. Bovendien gaat het hier meestal om Russische teksten, die door de samenstellers of anderen vertaald werden. Het boek is dan ook een unieke gelegenheid om vb. het verslag van Nikita Chroesjtsjov over de doodstrijd van Stalin te lezen, of de schitterende beschrijving van de kroning van Nicolaas II ddor de Nederlandse schilder Marius Bauer. Je moet deze teksten wel met de het nodige voorbehoud lezen, want vaak probeert de oorspronkelijke schrijver de gebeurtenissen naar zijn hand te zetten. Ik had dan ook graag enige kritische bedenkingen bij deze fragmenten gezien, maar daarvoor kan je alleen terecht in de inleiding.

Op de website van de VPRO kan je luisteren naar een gesprek met Michel Krielaars en Hans Driessen, opgenomen naar aanleiding van het verschijnen het boek.

Michel Krielaars en Hans Driessen, Ooggetuigen van de Russische geschiedenis. Bert Bakker, Amsterdam, 2007. 365 blz.

15:57 Gepost door Marko Ramius in Algemeen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: nonfictie |  Facebook |

De commentaren zijn gesloten.